Wpływ aktywności fizycznej na zdrowie
Pozostałe publikacje w tej kategorii:
Aktywność ruchowa zaliczana jest do najważniejszych czynników wpływających na stan zdrowia, poprawia jakość i długość naszego życia. Systematyczny wysiłek fizyczny ma znaczenie w zapobieganiu wielu chorób, przyczynia się także do ograniczenia umieralności przedwczesnej (tj. zgonów przed 65 rokiem życia).
U osób w wieku podeszłym odpowiednio dobrany, regularny wysiłek fizyczny wpływa korzystnie na wydolność i sprawność fizyczną, pozwala na lepszą samokontrolę i niezależność, poprawia także samopoczucie i jakość życia. Umiarkowany wysiłek fizyczny wywiera korzystny wpływ na czynność układu immunologicznego. Osoby w wieku podeszłym, systematycznie ćwiczące, są mniej podatne na pospolite infekcje dróg oddechowych.
Regularna aktywność fizyczna ma decydujące znaczenie w profilaktyce i leczeniu nadwagi, wpływa korzystnie na sprawność umysłową, a także stanowi czynnik ochronny przed zaburzeniami pamięci. Ćwiczenia fizyczne zmniejszają częstość depresji oraz ryzyko otępienia z powodu chorób naczyniowych mózgu. Niektóre badania sugerują, że odpowiednio dobrany wysiłek fizyczny może stanowić także czynnik ochronny w powstawaniu choroby Alzheimera.
Efekt ochronny treningu, zależny jest od dawki wysiłku fizycznego tj. wydatku energetycznego, czasu trwania, częstości itp. Dotyczy to osób zdrowych, ale także osób obciążonych czynnikami ryzyka (np. palaczy tytoniu) bądź z rozpoznanymi chorobami przewlekłymi, takimi jak: nadciśnienie tętnicze, otyłość, cukrzyca czy zespół metaboliczny. W prewencji chorób układu krążenia i innych chorób przewlekłych efekt ochronny wysiłku jest wyraźnie związany z poziomem wydolności fizycznej. Z dostępnych badań wynika, że trening zdrowotny przedłuża także długość życia, zaś osoby nie palące, utrzymujące prawidłowy ciężar ciała i wykonujące odpowiednią dawkę ćwiczeń żyją średnio o 5-7 lat dłużej od swych rówieśników niepraktykujących wymienionych zasad zdrowego stylu życia.
25 NAJWAŻNIEJSZYCH KORZYŚCI WYNIKAJĄCYCH Z REGULARNEJ AKTYWNOŚCI FIZYCZNEJ
01
Poprawa wydolności fizycznej i zwiększenie siły mięśniowej
02
Poprawa czynności i wydolności układu krążenia
03
Poprawa funkcjonowania w niewydolności serca
04
Zapobieganie nadciśnieniu tętniczemu krwi
05
Ograniczenie ryzyka i stopnia udaru
06
Najlepsza terapia w obwodowej miażdżycy kończyn dolnych
07
Poprawa profilu lipidowego krwi
zwiększenie stężenia HDL cholesterolu* i obniżenie stężenia triglicerydów**
08
Poprawa trawienia
09
Ograniczenie występowania otyłości
10
Zapobieganie cukrzycy
11
Zapobieganie zmianom miażdżycowym
12
Działanie antyagregacyjne i fibrynolityczne
13
Wzmocnienie układu odpornościowego
14
Spowolnienie atrofii mięśni i zapobieganie sarkopenii***
15
Zachowanie ruchomości stawów
16
Obniżenie ryzyka osteoporozy
17
Zapobieganie upadkom osób starszych
18
Opóźnienie procesów starzenia
19
Opóźnienie choroby Alzheimera i choroby Parkinsona
20
Mniejsza zachorowalność na nowotwory piersi i jelita grubego
21
Poprawa płodności i poprawa zdrowia potomstwa
22
Poprawa snu
23
Poprawa nastroju i zdolności poznawczych
24
Obniżenie poziomu stresu
25
Poprawa samooceny
* HDL cholesterol to jedna z frakcji cholesterolu całkowitego. Odpowiednie stężenie cholesterolu HDL zapobiega odkładaniu się w ścianach tętnic związków tłuszczowych przyczyniających się do miażdżycy i chorób układu sercowo-naczyniowego.
** Triglicerydy (TG) są składnikiem tkanki tłuszczowej, a także stanowią podstawowe źródło energii. Jeśli spożycie energii przekracza ilość, którą organizm wykorzystuje na własne potrzeby (zwłaszcza węglowodanów i tłuszczów), pozostała energia zostaje przekształcona w TG, które gromadzą się w tkance tłuszczowej, a ich utrzymujące się wysokie stężenie zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.
*** Sarkopenia to choroba mięśni charakteryzująca się głównie spadkiem siły mięśniowej. Konsekwencją sarkopenii są upadki i urazy oraz pogarszająca się sprawność fizyczna.
| Lp. | Korzyść |
|---|---|
| 1 | Poprawa wydolności fizycznej i zwiększenie siły mięśniowej |
| 2 | Poprawa czynności i wydolności układu krążenia |
| 3 | Poprawa funkcjonowania w niewydolności serca |
| 4 | Zapobieganie nadciśnieniu tętniczemu krwi |
| 5 | Ograniczenie ryzyka i stopnia udaru |
| 6 | Najlepsza terapia w obwodowej miażdżycy kończyn dolnych |
| 7 | Poprawa profilu lipidowego krwi: zwiększenie stężenia HDL cholesterolu* i obniżenie stężenia triglicerydów** |
| 8 | Poprawa trawienia |
| 9 | Ograniczenie występowania otyłości |
| 10 | Zapobieganie cukrzycy |
| 11 | Zapobieganie zmianom miażdżycowym |
| 12 | Działanie antyagregacyjne i fibrynolityczne |
| 13 | Wzmocnienie układu odpornościowego |
| 14 | Spowolnienie atrofii mięśni i zapobieganie sarkopenii*** |
| 15 | Zachowanie ruchomości stawów |
| 16 | Obniżenie ryzyka osteoporozy |
| 17 | Zapobieganie upadkom osób starszych |
| 18 | Opóźnienie procesów starzenia |
| 19 | Opóźnienie choroby Alzheimera i choroby Parkinsona |
| 20 | Mniejsza zachorowalność na nowotwory piersi i jelita grubego |
| 21 | Poprawa płodności i poprawa zdrowia potomstwa |
| 22 | Poprawa snu |
| 23 | Poprawa nastroju i zdolności poznawczych |
| 24 | Obniżenie poziomu stresu |
| 25 | Poprawa samooceny |
Opracowano na podstawie:
Wojciech Drygas, Renata Główczyńska, Anna Turska-Kmieć, Andrzej Folga. Aktywność fizyczna jako kluczowy czynnik w promocji zdrowia i profilaktyce chorób przewlekłych. W: Niedostateczny poziom aktywności fizycznej w Polsce jako zagrożenie i wyzwanie dla zdrowia publicznego. Raport Komitetu Zdrowia Publicznego PAN. W. Drygas, M. Gajewska, T. Zdrojewski (red.), NIZP-PZH, Warszawa 2021.
Opracowano w ramach zadań badawczych przez Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy, finansowanych przez Ministra Zdrowia na podstawie umowy nr NIZP PZH-PIB/2021/1094/1056 Autorka: dr Małgorzata Gajewska
