Wyszukiwanie
Co do zasady w profilaktyce chorób i promocji zdrowia inaczej interpretuje się zdrowie i determinanty zdrowia.
W grupach osób o niskim lub średnim ryzyku wystąpienia danej choroby dochodzi do większej liczby zachorowań na tę chorobę niż w grupach osób, które obciążone są wysokim ryzykiem zachorowania na tę chorobę.
Wyróżnia się profilaktykę prowadzoną w odniesieniu do pojedynczych osób z wysokim ryzkiem wystąpienia danej choroby oraz profilaktykę populacyjną, która jest skierowana do całej populacji niezależnie od indywidualnego ryzyka.
Najbardziej popularne podejście do profilaktyki chorób wywodzi się z lat 50. XX w. i polega na wyróżnieniu profilaktyki pierwotnej, wtórnej i trzeciorzędowej zgodnie z historią naturalną choroby.
Profilaktyka chorób to działania ukierunkowane na zapobieganie wystąpieniu choroby, na minimalizowanie wpływu choroby i niepełnosprawności albo – jeśli nie jest to możliwe – opóźnienie jej postępu.
Nadrzędnym celem promocji zdrowia jest umożliwienie ludziom władztwa (sprawowania kontroli) nad różnymi uwarunkowaniami zdrowia, w tym nad warunkami środowiska przyrodniczego i antropogenicznego oraz warunkami społecznymi i ekonomicznymi.
W czasach nowożytnych myślenie o poprawie zdrowia w sposób podobny do idei wyrażonej w Karcie Ottawskiej było widoczne przynajmniej od XIX w.
Promocja zdrowia to proces, który umożliwia ludziom kontrolę (panowanie) nad zdrowiem i jego poprawę.
W Polsce ochroną zdrowia nazywa się wszelką działalność, której celem jest zapobieganie chorobom oraz ich leczenie, utrzymanie rozwoju psychicznego, fizycznego i społecznego człowieka, przedłużanie życia, zapewnienie zdrowego rozwoju następnym pokoleniom.
Program zdrowotny może być mały lub duży, prosty lub skomplikowany. Musi być spisany (sformułowany na piśmie) i zakomunikowany.
Wymagania prawne wobec programów realizowanych na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (stan na dzień 21. 10.2019 r.)
Planowanie jest procesem, który wymaga współdziałania wielu interesariuszy, a zwłaszcza udziału adresatów / grup docelowych / beneficjentów. Program zaplanowany bez ich udziału nie może skończyć się sukcesem.
Cel programu, a właściwie cele, opisuje się pomocą sformułowań ułożonych w określonej hierarchii – zaczynając od najbardziej ogólnych, a kończąc na najbardziej szczegółowych.
Najniższe piętro celów programu zdrowotnego, tu nazywane zadaniami, może dotyczyć skutku programu (odpowiednik punktów końcowych badania klinicznego), albo czynności podjętych w programie (procesów, działań).
Wnikliwe monitorowanie i rzetelna ewaluacja należą do najważniejszych czynności w trakcie realizacji programu i dowodzą odpowiedzialności twórców programu wobec wszystkich interesariuszy.